Wat is een bankvergunning precies?
Niet ieder bedrijf mag zich zomaar als bank gedragen en geld van spaarders aantrekken. Daarvoor is een vergunning nodig. Met een bankvergunning krijgt een financiële instelling toestemming om bancaire activiteiten uit te voeren, zoals spaargeld aantrekken en leningen verstrekken.
Wil een bank in Nederland zo'n vergunning aanvragen? Dan loopt die aanvraag via De Nederlandsche Bank (DNB). De Europese Centrale Bank (ECB) neemt uiteindelijk het besluit over het verlenen van de vergunning.
Heeft een bank de vergunning eenmaal gekregen, dan moet zij aan de geldende regels blijven voldoen.
De eisen voor een bankvergunning
Een bank krijgt niet zomaar een vergunning. Toezichthouders beoordelen eerst of de bank aan de wettelijke eisen voldoet. Zij kijken onder andere naar:
- de financiële positie van de bank;
- de bestuurders;
- de organisatie en bedrijfsvoering;
- de manier waarop de bank risico's beheerst;
- het kapitaal waarover de bank beschikt.
Ook daarna blijft de bank onder toezicht. De toezichthouder controleert bijvoorbeeld of een bank financieel voldoende weerbaar blijft en haar risico's goed beheerst. Een bankvergunning verkleint daarmee risico's, maar neemt ze niet helemaal weg. Ook een bank met een vergunning kan uiteindelijk in financiële problemen komen.
Wat betekent een bankvergunning voor jouw spaargeld?
De bankvergunning helpt je vooral om vast te stellen bij welke officiële bank je spaart. Dat is belangrijk voor de bescherming van je geld. Staat je spaargeld bij een Nederlandse bank met een Nederlandse bankvergunning? Dan valt het geld op betaal- en spaarrekeningen in principe onder de Nederlandse Depositogarantie. Voor beschermd spaargeld geldt een maximale garantie van € 100.000 per persoon per bank.
Bij een buitenlandse bank binnen de Europese Unie kan het depositogarantiestelsel van een ander land gelden. Wil je precies weten hoe je controleert welk garantiestelsel bij een bank hoort? Lees dan Welke banken vallen onder het depositogarantiestelsel?
Het belang van de bankvergunning bij spreiden
De bankvergunning wordt vooral belangrijk als je spaargeld over meerdere banken verdeelt. Verschillende banknamen betekenen namelijk niet altijd dat je ook bij verschillende banken spaart.
Eén officiële bank kan meerdere merken of handelsnamen gebruiken. Voor jou lijken dat afzonderlijke banken, terwijl achter beide merken dezelfde bank en dezelfde vergunning zit.
Stel: je hebt € 80.000 op een spaarrekening bij Bank A staan en € 80.000 bij Bank B. Zijn dit twee merken van dezelfde bank? Dan worden je tegoeden voor de depositogarantie bij elkaar opgeteld. Je hebt je geld dan wel over twee banknamen verdeeld, maar niet over twee afzonderlijke banken.
Rekenvoorbeeld: € 160.000 spreiden over twee banken
Stel dat je € 160.000 spaargeld hebt en dit als volgt verdeelt:
- € 80.000 bij Bank A;
- € 80.000 bij Bank B.
Hebben Bank A en Bank B ieder een eigen bankvergunning? Dan blijft bij beide banken € 80.000 binnen de garantiegrens van € 100.000 per persoon per bank. Je volledige spaarsaldo valt dan in principe onder de depositogarantie. Gebruiken Bank A en Bank B dezelfde bankvergunning? Dan telt voor de depositogarantie het gezamenlijke saldo van € 160.000. Daarvan is maximaal € 100.000 beschermd. De overige € 60.000 valt niet onder de reguliere garantie.
Je ziet dus waarom de bankvergunning belangrijk is bij het spreiden: twee verschillende banknamen geven je niet automatisch twee keer bescherming tot € 100.000.
Controleer daarom bij grotere spaarsaldi welke officiële bank achter een merk zit. Meer hierover lees je in Spaargeld spreiden: wanneer is dat verstandig?
Heeft een buitenlandse bank ook een bankvergunning?
Ja. Alleen hoeft dat geen Nederlandse vergunning te zijn. Een bank uit een ander land binnen Europa kan op basis van haar vergunning in het land van herkomst ook in Nederland actief zijn. Dit wordt ook wel het Europees paspoort genoemd. Je kunt daardoor vanuit Nederland bijvoorbeeld bij een Franse, Duitse of Zweedse bank sparen, terwijl die bank vanuit het land van herkomst wordt gereguleerd. Zo'n bank hoeft dus niet onder de Nederlandse Depositogarantie te vallen. Het garantiestelsel van het land van herkomst beschermt jouw spaargeld.
Wil je sparen bij een buitenlandse spaarbank? Controleer dan in welk land de bank haar vergunning heeft en welk depositogarantiestelsel geldt.
Meer hierover lees je in Is sparen in het buitenland veilig?
Een vergunning zegt niet alles over de financiële gezondheid
Een bankvergunning en de financiële gezondheid van een bank zijn twee verschillende zaken. Een vergunning laat zien dat een bank aan wettelijke eisen moet voldoen en onder toezicht staat. De vergunning vertelt je niet dat iedere bank financieel even sterk is of nooit in problemen kan komen.
Wil je meer weten over de financiële kracht van een bank? Kijk dan bijvoorbeeld naar de kredietwaardigheid. Die geeft andere informatie dan een bankvergunning.
Lees hierover meer in Wat betekent de kredietwaardigheid van een bank?
Zo controleer je de bankvergunning
Je kunt eenvoudig zelf controleren of een bank een vergunning heeft. Voor banken die in Nederland actief zijn, kun je het Openbaar Register van De Nederlandsche Bank gebruiken. Zoek daar op de naam van de bank. Let daarbij op de officiële naam van de onderneming. De merknaam die jij kent, kan namelijk verschillen van de juridische naam van de bank.
Op Spaarrente.nl controleer je dit eenvoudig. In onze vergelijking van spaarrentes vind je alleen banken met een bankvergunning. Bekijk je de details van een bank, dan zie je ook op welke handelsnaam de bankvergunning staat. Zo kun je tijdens het vergelijken meteen controleren welke officiële bank achter het spaarproduct zit.
Wat zegt een bankvergunning wel en niet?
Een bankvergunning laat zien dat:
- een instelling officieel als bank mag opereren;
- de bank aan wettelijke eisen moet voldoen;
- de bank onder financieel toezicht staat;
- je kunt achterhalen welke officiële bank achter een merk zit.
Een bankvergunning betekent niet dat:
- een bank nooit failliet kan gaan;
- iedere bank financieel even sterk is;
- verschillende bankmerken ook verschillende banken zijn.
Wil je weten wat er gebeurt als een bank ondanks het toezicht toch failliet gaat? Lees dan Wat gebeurt er als mijn bank failliet gaat?
